Jak rozmawiać z dzieckiem na temat epidemii? Część II

Nawiązując do poprzedniej części artykułu ,,Jak rozmawiać z dzieckiem na temat epidemii?’’ w poniższym tekście znajdują się postawy, jakie wywołuje w rodzicach stan epidemi. W artykułach poświęconych tematyce koronawirusa, wpływie epidemii na postawy ludzi, psychologowie wyróżniają dwa skrajne typy zachowań. Nie wszyscy rodzice będą w jednakowym stopniu przejawiać, któryś z wyróżnionych typów zachowań. Przejawianie danego typu zachowań będzie zależne od posiadanej wiedzy, umiejętności weryfikacji wiedzy opartej na dowodach, posiadanego doświadczeniem itp. Skrajne zachowania opisane w artykułach psychologicznych, są zachowaniami negatywnymi, sprzyjającymi tworzeniu się niewłaściwych postaw osób dorosłych a w konsekwencji ich dzieci.
Pierwszym opisywanym typem skrajnego zachowania jest paniczne robienie zapasów, podążanie za informacjami, jakie znajdują się w mediach, śledzenie czy w miejscowości, w której się mieszka wykryty został wirus, poszukiwanie metod zapobiegania zakażaniu w mediach mało rzetelnych. Przeładowanie informacjami, które czasem są sprzeczne ze sobą, wzmaga panikę, poczucie lęku. Osoby z pierwszym typem zachowań mają poczucie braku kontroli nad rzeczywistością. Odczuwają bardzo silne emocje lękowe, przez co ich organizm zostaje obciążony, w konsekwencji osoby te mogą mieć takie objawy jak:
- zaburzenia snu i apetytu,
- obniżony nastrój,
- nadmierne pocenie się,
- przyspieszenie akcji serca,
- uciekanie we własne myśli fantazje,
- duszności, bóle w klatce piersiowej,
- poczucie tego, że można zarazić się wszędzie.
Wyżej opisana postawa negatywnie wpływa na osoby dorosłe oraz ich dzieci. Zbyt duże koncentrowanie się na epidemii zawęża pole widzenia, przez co rodzic poświęca mniej uwagi dziecku lub w skrajnym przypadku wcale się dzieckiem nie zajmują. Rodzice, którzy wpadają w panikę w związku z epidemią, nie słuchają tego, co przedszkolak, chce im przekazać. Przy pierwszym typie zachowań rodzic nie zauważa postępów swojego dziecka, przegapia radosny czas, jaki może spędzić przy wspólnej zabawie ze swoim przedszkolakiem. Dziecko może czuć się wtedy osamotnione, odrzucone. Przedszkolak, aby zwrócić uwagę rodzica, może być niegrzeczny, nie słuchać rodzica. Zachowania dziecka uznawane za niegrzeczne będą przez rodziców karane, w konsekwencji u dziecka może zrodzić się poczucie winy, zwiększy się poczucie osamotnienia, odrzucenia.
Zachowanie lękowe rodzica, zawężenie pola widzenia, brak koncentracji uwagi na dziecko, poczucie osamotnienia przez dziecko, zachowania mające na celu zwrócenie uwagi na dziecko, kara, pogłębienie poczucia osamotnienia dziecka mogą tworzyć cykl zamkniętego koła.
Aby wyjść z tego koła, rodzic powinien zmienić swoją postawę lękową. Poszukiwanie informacji w rzetelnych źródłach, ograniczenie ilości wiadomości na temat epidemii, odwrócenie uwagi poprzez spędzanie wspólnie czasu z dzieckiem, może przyczynić się do przerwania destrukcyjnego cyklu.
Przeciwieństwem postawy, w której rodzic zamyka się w świecie epidemii, jest postawa bagatelizowania zagrożenia. Osoby dorosłe, żyją tak jak dotychczas, bez żadnych ograniczeń. Ta postawa jest niebezpieczna ze względu na zwiększenie ryzyka rozprzestrzeniania się oraz zachorowania na SARS-CoV-2. Przy tej postawie rodzica, dziecko otrzymuje sprzeczne informacje. Z jednej strony przedszkolak słyszy w mediach o zagrożeniach, jakie niesie epidemia, z drugiej zaś strony zachowania rodziców wskazują na to, że zagrożenia, o których jest mowa w mediach, nie ma. Mając sprzeczne informacje, dziecko przedszkole będzie, odwzorowywało zachowania rodzica, dlatego nie będzie ono przestrzegało zasad zapobiegania się przed koronawirusem.
Zachowaniami, które sprzyjają wzmocnieniu poczucia bezpieczeństwa oraz stabilności są działania zgodne z radami specjalistów. W życiu codziennym należy wypośrodkować opisane powyżej skrajne zachowania. Wychodzenie na spacer, aby dotlenić się z zachowaniem ostrożności (unikanie dużych skupisk ludzi, dokładne mycie rąk po spacerze) będzie wzmacniało więzi członków rodziny. Poszukiwanie pozytywnych stron zaistniałej sytuacji wpłynie na poprawę nastroju, pozwoli wyciszyć się rodzicowi oraz dziecku. Rozsądne zaplanowanie prac, zabawy na cały tydzień z możliwością wprowadzenia zmian oraz akceptacją nieprzewidzianych sytuacji pomoże przywrócić poczucie stabilności, oraz kontroli w życiu rodzinnym.
Po wprowadzeniu pozytywnych zmian przez rodzica w swoim zachowaniu oraz podtrzymaniu tych zmian można przystąpić do rozmowy z dzieckiem na temat epidemii. Dokładny opis rozmowy z przedszkolakiem zostanie zamieszczony w kolejnej, trzeciej części artykułu.